Views
2 years ago

2011-26

  • Text
  • Jaar
  • Binnenvaart
  • December
  • Binnenvaartkrant
  • Nieuwe
  • Schepen
  • Rotterdam
  • Wensen
  • Schip
  • Twee

De Binnenvaartkrant 72

De Binnenvaartkrant 72 20 december 2011 SAMEN 2012 IN! Wij wensen al onze relaties fijne feestdagen en een gelukkig nieuwjaar TeamCo Shipyard & medewerkers www.teamcoshipyard.nl al 20 jaar uw betrouwbare leverancier! Wij wensen iedereen fijne kerstdagen en een voorspoedig 2012 Onderweg 6-I 4221 LC Hoogblokland Tel. 0183 - 561193 Fax 0183 - 564166 Website : www.sygo.nl E-mail : sygo@planet.nl Op de drempel van het nieuwe jaar danken wij al onze zakenrelaties voor de prettige samenwerking! DA-CAPO SPECIALIST IN SCHEEPSTIMMERWERK WENST U EEN GEZOND 2012 Wij wensen iedereen prettige feestdagen en een succesvol 2012! Rivierdijk 423a • 3372 BV Hardinxveld-Giessendam Tel. 0184-613150 • Fax 0184-618601 • www.da-capobv.nl • info@da-capobv.nl Oosthavenzijde 5-Puttershoek-Holland Postbus 5606-3297 ZG Puttershoek Telefoon (078) 676 38 11 Telefax (078) 676 48 53

De Binnenvaartkrant 73 20 december 2011 KERSTSPECIAL 2011 Liburna: Romeins patrouilleschip herrijst In Millingen wordt een Romeins patrouillevaartuig nagebouwd, zoals ze 2.000 jaar geleden over de Waal en de Rijn voeren. Zondag 18 december werd de Liburna geinspecteerd door echte Romeinen. De replica heeft na bijna twee jaar zijn uiteindelijke vorm en in januari begint de afwerking. Hans Heiligers bezocht de bouwplaats op de werf van Bodewes enige maanden terug. Hij raakte daar onder de indruk van het vakmanschap van bouwmeester Kees Sars en zijn helpers. Ruim 2.000 jaar terug nam Keizer Augustus heel wat besluiten. Eén er van hield in dat hij opnieuw zijn rijk nog een beetje verder zou uitbreiden. De keizer had zijn zinnen gezet op al het land dat – simpel gezegd – ten zuiden lag van de Nederlandse en Duitse Rijn. Bij ons begon die grens in Katwijk aan den Rijn. Dit gehele gebied onder die rivier moest op zijn lijstje worden bijgeschreven. Na een gedegen voorbereiding werden de plannen uitgevoerd. Op strategische punten van de rivier werden meteen stevige verdedigingspunten aangelegd om de nieuwe grenzen van het Romeinse Rijk af te bakenen en te bewaken. De forten sloten aan op wachtposten die via geschakelde verbindingswegen meer dan eens op gehoorsafstand met elkaar in contact stonden. Op die manier was er bij onraad binnen de kortste keren versterking voorhanden van een nabij fort. In het drassig gebied was het altijd ploeteren voor de mannen, maar er was ook veel vermaak in de grote steden, zoals in het favoriete Noviomagus, thans bekend als Nijmegen. Daar moeten in de glorietijd zo’n 5.000 Romeinse soldaten hebben ‘gelegen’. En natuurlijk genoten de dappere mannen in hun vrije tijd van de vele genoegens die deze gezellige stad toen ook al bood. Ook Limburg stond goed aangeschreven onder de soldaten. Vanuit Rome werden veel goede gewoonten meegevoerd, waaronder terugkerend bezoek aan openbare badhuizen. Daarvan is er in elk geval één teruggevonden. En voor het geval dat u denkt dat de vloerverwarming in uw woning of stuurhuis iets nieuws is, dan zullen we daar meteen mee afrekenen. Het Limburgse badhuis waarover wij spraken had reeds 2.000 jaar terug al vloerverwarming. Romeinse Rijnvloot Al die duizenden Romeinen waren voor hun verblijf aangewezen op de aanvoer van voorraden en (bouw)materialen. Behalve de door de Romeinen aangelegde wegen was er alleen maar drassig land, waardoor ook toen al gold dat vervoer over water de beste weg is. De Romeinen zelf hadden totaal geen maritieme verdiensten in hun prijzenkast. Ze waren wel goed in het afkijken en kopiëren van succesvolle kunstjes van de bewoners van landen die ze hadden ingelijfd. In Liburnia, het huidige Kroatië, leerden ze de eigenschappen kennen van ranke, snelle en stevig gebouwde schepen die voor veel doelen konden worden ingezet. Binnen de kortste keren maakten de schepen deel uit van de Romeinse Rijnvloot, de Classis Germanica, en werden ze gekopieerd om te worden ingezet als patrouillevaartuig voor grensbewaking. Daarnaast werden afgeleide schepen ervan tevens ingezet als transportmiddel voor vracht en personen. Zoals het schip dat nu in Millingen wordt herbouwd. Op veel plaatsen werden havens aangelegd voor goede logistieke verbindingen naar het achterland. (in onze tijd: terminals voor multimodaal vervoer). 2.000 jaar ambachtelijk timmerwerk in Millingen Batavia Diverse schepen zijn teruggevonden; onder andere in Utrecht (de Meern) Woerden en Zwammerdam. Ook langs de Rijn in Duitsland werden wrakken gevonden. Het is één van die wrakken die model heeft gestaan voor een replica van het ‘Romeinse’ schip dat op dit moment onder de naam Liburna in Millingen aan de Rijn wordt gebouwd op de werf van Bodewes Kees Sars geeft alle kneepjes van het vak door aan de volgende generatie. (foto Hans Heiligers) door Kees Sars, zijn collega en hun leerlingen. Kees Sars heeft het nobele, ambachtelijke timmerwerk geleerd van niemand minder dan Willem Vos, bouwmeester van de replica van de Batavia in Lelystad. Uw verslaggever heeft ooit het geluk gehad om één avond met Willem Vos over historische scheepsbouw te mogen spreken maar Kees Sars heeft jaren achtereen met hem aan de Batavia mogen werken. Na afloop van het project voltooide hij met zijn bedrijf Sars Houtbouw veel historische reconstructies. Ook heeft hij met zijn ambachtelijk timmerwerk zes middeleeuwse huizen gebouwd voor het Archeon. In Millingen herhaalt de geschiedenis zich. Dankzij de inspanningen van de stichting Millingse Liburna geeft Kees Sars nu zelf als bouwmeester alle kneepjes van het traditioneel timmerwerk door aan een volgende generatie. Hulde aan de stichting met zo’n geweldige doelstelling, en aan haar financiers, waaronder de provincie Gelderland, de gemeente Millingen aan de Rijn, Euregio en bedrijven uit de omgeving. Sars heeft goede contacten met scholen. De leerlingen staan bijna in de rij om een plaats op de werf te bemachtigen. Ze komen werkelijk overal vandaan; onder andere uit Millingen, Nijmegen en Kleef. We spreken op de werf met enkele stagiaires van het HMC uit Amsterdam, het Hout- en Meubileringscollege. Ze zijn net als de andere leerlingen ongelofelijk enthousiast en gemotiveerd om aan het schip te mogen werken. Het leggen van de kiel vond plaats op 26 februari 2010. Ranke vorm De Romeinen bouwden hun Liburna’s in serie, op mallen. Sars bewaart zijn mallen met het oog op vervolgopdrachten, waarvoor ook uit het buitenland belangstelling is. Als je voor het eerst oogcontact hebt met het schip en je ruikt een melange van gezaagd eikenhout, lijm, teer en pek, gaat je hart toch even wat sneller kloppen. Eigenlijk maak je op dezelfde locatie een enorme sprong terug in de tijd. Kees Sars loopt met ons rond het schip en beantwoordt al onze vragen. We horen dat de Romeinse scheepsbouw veel overeenkomstige kenmerken heeft. De grote koppen die we langs de buitenzijde van het schip zien zijn gesmeed aan de naainagels. Als ze van buiten naar binnen zijn geslagen worden ze daar ‘omgenaaid’. Vergelijk het maar met de manier waarop wij wel eens zondigen als we ooit een spijker hebben platgeslagen op de achterzijde van een plank. We zeggen tegen Sars dat het schip een ranke vorm met mooie rondingen heeft. Het schip kan worden geroeid door twaalf roeiers, maar kan eveneens onder zeil varen. Mastlegger We klimmen op de bezoekerssteiger en bekijken het binnenschip. Het heeft geen zaathout als binnnenkiel. Er loopt hier aan weerszijden van de kiel een balk, een houten stringer. Het spantenplan is een klein wonder. De mastlegger is een verhaal apart. Kees Sars heeft daarvoor veel houthandelaren bezocht en is uiteindelijk na lang zoeken teruggekomen met een uitzonderlijke stam: recht met aan ieder uiteinde een bocht omhoog. Wonderlijk krom gezaagd, zien we in het middenschip een dik spant uit één stuk dat de krachten uit de mast goed afvoert naar het vlak en de wanden van het schip. Er moet nog een vierkant gat in worden uitgehakt waarin de dito onderkant van de mast komt. De mast krijgt een voor- en zijverstaging en het vierkante razeil krijgt twaalf vallen naar de korvijnnagels op het achterschip. Daar zit ook de stuurinstallatie in de vorm van twee, op een doorstekende dwarsbalk gemonteerde stuurriemen die met afzonderlijke helmhouten worden bediend. 2.000 jaar onveranderd ambachtelijk timmerwerk heeft zich opnieuw bewezen. Dankzij de inspanningen van de Stichting Millingse Liburna kan dit vakmanschap worden doorgegeven aan een volgende generatie. Een bezoek aan deze werf is werkelijk een bijzonderheid. www.liburna.nl www.sarshoutbouw.nl

Binnenvaartkrant