Views
1 year ago

2008-07

  • Text
  • Jaar
  • Schepen
  • Pompen
  • Maart
  • Schip
  • Binnenvaartkrant
  • Onze
  • Binnenvaart
  • Nieuwe
  • Twee

De Binnenvaartkrant 64

De Binnenvaartkrant 64 26 maart 2008 Woensdag 16 april 2008 Beurs-WTC Rotterdam 11.00 - 21.00 uur Aalborg Industries BV ACE Ingenieurs en Adviseurs AD NieuwsMedia BV Aegir-Marine BV Afval Energie Bedrijf Alewijnse Allseas Alpahtron Marine Amels Anthony Veder Rederijzaken b.v. Archirodon Group N.V. Atlas Services Group Bakker Sliedrecht Electro Industrie BV Bayards Aluminium Constructies BV Bore Shipowners b.v. Broere Shipping BV Bureau Veritas Chemgas Clearwater Group Cornelis Vrolijk Croon Elektrotechniek Cummins Holland B.V. Damen Shiprepair Rotterdam Damen Shipyards Gorinchem De Ruyter Maritiem Instituut / De Ruyter Training Consultancy BV De Scheepvaartkrant DEEP BV DEME / Tideway B.V. Det Norske Veritas B. V. Dockwise Shipping Dosign Engineering DTI Engineering Europe Container Terminals European Drilling Systems Netherlands B.V. Fabricom Oil & Gas BV Falck Nutec B.V. Faststream Recruitment Feadship Feederlines b.v. Forexx Company B.V. GTI / Suez Heerema Group Heesen Yachts B.V. Helix Energy Solutions B.V. Hiswa Hogeschool INHOLLAND Delft Hogeschool Rotterdam Holland America Line Huisman-Itrec IHC Merwede B.V. Imtech Marine & Offshore / Radio Holland Group Inrada Group BV International Crew Services International Transport Contractors b.v. IPS Group - Interocean Personnel Services IRO Iv- Oil & Gas / Nevesbu Jaczon Jan de Nul Group JDR Smart Solutions JR Shipping BV Jumbo Shipping K.N.V.T.S. Keppel Verolme Kivi Niria Kongsberg Maritime Holland BV Koninklijke Boskalis Koninklijke Marine Koninklijke Wagenborg Kovako Materiaal Handling BV Lloyd’s Register EMEA Loodswezen Lowland Marine & Offshore Mac Gregor Maersk Ship Management B.V. Mammoet Europe B.V. MAN Diesel Benelux B.V. Maritiem Instituut Willem Barentsz Maritieme Academie Melles Consult Mercon Steel Structures b.v. MHI Equipment Europe b.v. Moonen Shipyards b.v. MTU Detroit Diesel Benelux Navingo BV / MaritiemeVacaturebank.nl Noordhoek Offshore B.V. Norfolkline Shipping BV OceAnco Oceanwide Netherlands / Oceanwide Offshore Services / Maintec ODS B.V. Onderwijscoordinator Binnenvaart Onsite Engineers / Onsite Management Orga BV P&O Ferries Parlevliet en Van der Plas BV Pon Power BV Raets Assurantie Groep B.V. Redwise Maritime Recruitment Rijkswaterstaat RollDock BV Rolls-Royce Marine Benelux BV Rosen Europe Royal Burger Group Royal Huisman Shipyard Rubber Design BV Saltwater Engineering B.V. SAS Gouda BV SBM - GustoMSC Scheepsbouw Nederland Scheepswerf Gebroeders Kooiman B.V. Schelde Marinebouw Scheldepoort Sea Trucks Group Seatrade Groningen BV Seaway Heavy Lifting Engineering B.V. SMIT Snijder B.V. Spliethoff Group Amsterdam STC B.V. Stena Line BV Stichting Nederland Maritiem Land Stolt Tankers & Terminals Subsea 7 Svitzer SwetsODV Groep The Bluestream Group ThyssenKrupp Veerhaven BV TNO TOS TRIUS TU Delft USG Energy USG Innotiv B.V. Van Oord Dredging and Marine Contractors bv VBKO Veen Magazines Visser & Smit Marine Contracting Vosta LMG Vripack Vroon B.V. Vuyk Engineering Groningen W. van der Zwan & zn. BV Wärtsilä Nederland BV Weekblad Schuttevaer Wintershall Noordzee B.V.

De Binnenvaartkrant 65 26 maart 2008 En passagiersschepen voeren heen en weer (de joodse exodus via de Donau) DOOR FRANK ANTONIE VAN ALPHEN Het is 1939. Na de Anschluss met Oostenrijk bezetten de nazi’s op 15 maart Praag. Ze worden verwelkomd door de Tsjechische kardinaal Pacelli, oftewel Paus Pius XII. De rooms-katholieke geestelijke Tiso wordt door Hitler tot president van het ‘onafhankelijke’ Slowakije benoemd. Onder monseigneur Tiso beginnen de hetze en wreedheden tegen orthodoxen, protestanten, andersdenkenden. En natuurlijk tegen de joden. De Hongaar Nándor Andrásovits (geboren in 1894), kapitein van plezierboot de Erzsébet királyné (Koningin Elizabeth), wordt door Aron Grünhut, voorzitter van de joods-orthodoxe gemeente van de Slowaakse hoofdstad Bratislava benaderd. Andrásovits en zijn schip worden door deze rijke koopman ingehuurd, samen met nog een ander raderpassagierschip, de Tsaar Dusan. Om in het nauw gedreven joden naar de Zwarte Zee te vervoeren. Daar zal een zeeschip worden gecharterd, om de 900 vluchtelingen naar Palestina te brengen, dat onder het gezag van de Britten valt. De Donau is uitermate geschikt voor een ontsnapping, omdat het internationaal water is. Met vals paspoort, een visum (zogenaamd voor Panama) en 25 kilo bagage arriveren de eerste joodse ontheemden aan boord van de Koningin Elizabeth en de Tsaar Dusan van kapitein Zalán Petnemázy. Kapitein Andrásovits en zijn collega varen door de IJzeren Poort (de Donaugrens tussen Roemenië in het noorden en Servië in het zuiden) richting Roemeens/Bulgaarse wateren en Zwarte Zee. Aan boord heerst een bedrukte stemming. De Hongaarse autoriteiten waren hun welgezind, wat niet gezegd kan worden van de regeringen van Roemenië en Bulgarije. Rampzalig genoeg beginnen de Engelsen de toegang tot Palestina te beperken, wegens protesten van Arabische zijde (in 1939 wonen er rond de rivier de Jordaan 1.200.000 Arabieren en 490.000 joden). Het zijn de Britten die er voor zorgen dat in augustus 1939 1100 joodse vluchtelingen aan de Pools-Roemeense grens worden gearresteerd. In de Zwarte Zee wacht een vrachtvaarder, de Noemi Julia op hen. De 1100 vluchtelingen zullen het schip nooit bereiken. Wachten en wachten De Koningin Elizabeth en de Tsaar Dusan worden door de plaatselijke autoriteiten gedwongen midstrooms te gaan liggen, ter hoogte van het Bulgaarse havenstadje Russe, in internationale wateren. Onzekere dagen van honger en dorst breken aan, bemanning en passagiers krijgen aanvankelijk geen toestemming aan land te gaan. Alleen de kapiteins mogen van boord. Eerst raakt de voedselvoorraad uitgeput, dan ook het water. Uitgerekend van een langszij gekomen schip met een hakenkruis in de vlaggenmast, de Frankfurt, wordt voor 700 kronen vier ton water gekocht. Op beide vluchtelingenschepen is een rantsoen van twee glazen per dag ingesteld, de waterkranen worden permanent bewaakt. Twee Duitse officieren komen aan boord van de Koningin Elizabeth en vragen naar de bestemming, maar ondernemen niets. Een grote opluchting. De Roemenen willen niks met de joden te maken hebben; de Bulgaren dreigen na tien Met het raderpassagiersschip Erzsébet királyné konden de eerste joden via de Donau uit Slowakije vluchten. dagen van wachten en onzekerheid beide raderschepen te beschieten dan wel in beslag te nemen. Dus wordt er besloten – doelloos – heen en weer te varen. Tot overmaat van ramp gaat het nog stormen ook; huizenhoge golven slaan over het achterdek. De gezagvoerders willen omkeren en naar Bratislava terugvaren. De angst voor Dachau en Mauthausen slaat toe. De terugtocht wordt verhinderd door Aron Grünhut, die zijn pistool op kapitein Andrásovits richt. Uiteindelijk worden de Roemenen overgehaald doorvaart te verlenen. Met een bedrag van een miljoen lei welteverstaan, en met als voorwaarde 350 in Roemenië verblijvende Poolse joden mee te nemen. Het bedrag is door Grünhut aan wal georganiseerd bij plaatselijke joodszionistische groeperingen. Kapitein Nándor Andrásovits. 76.000 joden ontsnapt De reis naar de Zwarte Zee kan worden voortgezet. Maar intussen is de watervoorraad weer opgeraakt. De autoriteiten weigeren vers drinkwater te verstrekken. Bulgaarse zionisten schieten te hulp. Na 26 dagen van onzekerheid kan er eindelijk doorgevaren worden. Bij de Zwarte Zee gekomen, bij de haven van Sulina, verlenen de Roemenen wederom geen toestemming om aan land te gaan. Op open zee zal moeten worden ontscheept. Een riskante onderneming voor twee raderboten met platte bodem, waarvan het vlak bij ruw weer gemakkelijk kan breken. Met veertig zwangere vrouwen aan boord van de Koningin Elizabeth breekt er een vijftien dagen durende storm los. Dan kan er eindelijk overgestapt worden op de Noemi Julia, een vrachtschip dat nog wapens heeft gesmokkeld tijdens de Spaanse Burgeroorlog. De vrachter neemt 1250 (andere bronnen vermelden 1350) vluchtelingen aan boord – inclusief de 350 Poolse joden – en vertrekt op 31 augustus 1939 richting Palestina. Aron Grünhut keert terug naar Bratislava om meer joden te redden, in plaats van mee te gaan naar het dan nog relatief veilige Midden-Oosten. In totaal weten 76.000 joden via de Donau te ontsnappen. Privé-films Grünhut doet alles om zijn volk te reden. Zelfs onderhandelen met de nazi’s en hun bondgenoten. Om die reden willen de joodse autoriteiten hem zelfs laten arresteren – nota bene tijdens een van zijn reddingsacties. Eenmaal terug in Bratislava wacht hem een volksgericht; een veroordeling ontloopt hij door ontlastende telegrammen uit Palestina. Want inmiddels is op 17 september de Noemi Julia de havenplaats Haifa binnengelopen, met de door Grünhut en kapiteins Andrásovits en Petnemázy geredde vluchtelingen. Na aankomst worden de passagiers door de Britse autoriteiten gearresteerd, en pas na een maand weer vrijgelaten. Aron Grünhut blijft in Europa, zelfs met de Holocaust in volle gang. In 1943 chartert hij nog een trein om 350 joodse kinderen van Budapest naar Teheran te brengen. Onderweg koopt hij de machinisten om en hij weet de trein richting Palestina te dirigeren. Grünhut overlijdt in 1974 in Israël. Kapitein Nándor Andrásovits wordt in 1948 door de communistische autoriteiten ontslagen. Hij overlijdt in de koude winter van 1953. Zijn vrouw en kapitein Zalán Petnemázy bewaren zijn 8mm-films, waarop hij de joodse exodus uit Slowakije richting Zwarte Zee heeft vastgelegd. Als je niet zou weten wat er in die duistere periode is gebeurd, zou je bijna denken naar een pleziertochtje te kijken. Tien jaar geleden zond de VPRO de 8mm-films van kapitein Nándor Andrásovits uit. Ze waren verzameld, gecompileerd en van verhaal voorzien door de Hongaar Péter Forgács. Deze regisseur en kunstenaar ontving vorig jaar de Erasmusprijs voor zijn besef van “cultuur en historisch bewustzijn in Europa”. De foto’s zijn afkomstig uit de 8mm-films die Nándor Andrásovits tijdens de tocht maakte. Een Duitse officier komt aan boord, vraagt naar de bestemming, maar onderneemt niets.

De Binnenvaartkrant